10. SINIF EDEBİYAT 2.DÖNEM 1.YAZILI SORULARI VE CEVAPLARI, 10.Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı 2.Dönem 1.Yazılı Soruları ve Cevapları.10.Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı 2.Dönem 1.Yazılı Soruları ve Cevapları, 10.SINIF TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI 2.DÖNEM 1.YAZILI SORULARI, YAZILI SORULARI,
Bu içerik, sadece ezbere dayalı değil; anlamaya ve yorumlamaya yönelik sorularla öğrencilerin düşünme becerilerini de geliştiriyor. Yeni müfredatın gerektirdiği kazanımları dikkate alarak hazırlanan sorular sayesinde, öğrenciler sınavda daha özgüvenli hissediyor. Aynı zamanda öğretmenler için de ders içi tekrar ve ölçme-değerlendirme sürecinde kullanılabilecek pratik bir materyal sunuyor.
Edebiyat dersinde başarıyı artırmak isteyen 10. sınıf öğrencileri için ideal bir çalışma kaynağı olan bu yazılı hazırlık kağıdı, düzenli tekrar yapmak isteyen herkes için faydalı bir rehber niteliğinde. Sınav öncesi eksiklerini görmek, bilgilerini test etmek ve yeni müfredata uyum sağlamak isteyenler için kaçırılmayacak bir içerik.
DERSKONUM.COM ANADOLU LİSESİ 2025-2026 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 10.SINIF TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI 2.DÖNEM 1.YAZILI
📘 DERSKONUM.COM ANADOLU LİSESİ
2025-2026 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI
10. SINIF TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI
2. DÖNEM 1. YAZILI SINAVI
📝 SORULAR
Metin – 1 (Destan)
Henüz beşikteyken bile bakışları keskindi,Günler geçtikçe sesi gürleşti, sözü büyüdü.
Kırk gün dolmadan ayağa kalktı, yürüdü,
Toprağa basışı bile gücünü anlatıyordu.
Adımları yer sarsar, bilekleri çelik gibiydi,
Dağ kurtlarının gücü vardı damarlarında.
Omuzları göğe yükselir gibi geniş,
Göğsü fırtınalara meydan okur gibiydi.
İnsan suretindeydi ama doğanın özünü taşırdı,
Onu görenler sıradan biri olmadığını anlardı.
SORU 1
Yukarıdaki metinden hareketle destan kahramanlarının taşıyabileceği özellikler hakkında neler söyleyebilirsiniz? (sayfa 159)
SORU 2
Yukarıda verilen metinden faydalanarak destan türünün dil ve anlatım özellikleri hakkındaki çıkarımlarınızı yazınız. (sayfa 167)
Metin – 2 (Destan / Söylev)
Büyük toy kuruldu, oba bir araya geldi.
Herkes susunca kağan ayağa kalktı ve şöyle dedi:
“Ey soyumu sürdürecek yiğitler!
Nice savaşlar gördüm, nice düşman yendim.
Atımın izleri uzak diyarlara ulaştı,
Kılıcım nice kapıyı açtı.
Dostu korudum, düşmana boyun eğmedim,
Gök’e olan borcumu yerine getirdim.
Şimdi bu yurt size emanet,
Onu yaşatmak ve büyütmek sizin görevinizdir.”
SORU 3
Yukarıda verilen metinden hareketle sözlü dönem Türk kültürü hakkındaki çıkarımlarınızı yazınız. Milli ve manevi değerlere örnekler veriniz. (sayfa 159-181)
SORU 4
Yukarıda verilen metinde altı çizili sözcükler metne hangi anlamları katmıştır? Yazınız. (sayfa 159)
SORU 5
Doğal destan ile yapma destan kavramlarını açıklayınız. Bu iki türün en belirgin farkları nelerdir? (sayfa 176)
Metin – 3 (Mesnevi)
Bir gönül vardı ki sevda ile tutuşmuş,
Aşkın ateşiyle içten içe kavrulmuş.
Geceyi gündüze katıp yollar arardı,
Her adımda sevdiğinin izini sorardı.
Gözleri dalgın, hayaliyle doluydu,
Kalbi bir ismin yankısıyla vuruydu.
Düzenini kaybetmiş, aklı şaşmış,
Aşkın zinciriyle kendine bağlanmış.
SORU 6
Yukarıda verilen metinden hareketle mesnevi türü hakkında neler söylenebilir? (sayfa 188)
SORU 7
- ve 6. sorulardaki metinlerden faydalanarak destan ve mesnevi türünü karşılaştırınız. (sayfa 195)
| ÖLÇÜTLER | Destan | Mesnevi |
|---|---|---|
| Tür özellikleri | ||
| Şekil özellikleri | ||
| Ait oldukları dönemler | ||
| Üslup | ||
| İşledikleri konular |
SORU 8
İslamiyet'in kabulünden önceki Türk destanlarını ve İslamiyet’ten sonraki Türk destanlarını yazınız. (sayfa 205)
SORU 9
Mevlana Celaleddin Rumi hakkında üç kısa bilgi veriniz. (sayfa 210)
Metin – 4 (Fabl)
Ormanda güçlü bir kartal yaşardı.
Bir gün av peşindeyken küçük bir serçeyi yakaladı.
Serçe korkuyla yalvardı:
“Beni şimdi yersen doymazsın, ama bırakırsan bir gün işine yararım.”
Kartal gülerek onu serbest bıraktı.
Günler sonra kartal bir tuzağa yakalandı.
Çırpındı ama kurtulamadı.
O sırada serçe geldi, ipleri gagasıyla kopardı.
Kartalı kurtardı ve şöyle dedi:
“Küçüklerin de büyüklere faydası dokunur.”
SORU 10
Yukarıda verilen metnin türü nedir? Bu türle ilgili 5 özellik yazınız. (sayfa 210 ve 217)
SORU 11
Aşağıda verilen boşlukları istenen özelliklere uygun biçimde doldurunuz.
Fablı Mesneviden Ayıran En Önemli İki Özellik
Fabl ile Şiir Arasındaki Benzerliklerden İkisi
Fabl ile Masal Arasındaki Benzerliklerden İkisi
✅ CEVAP ANAHTARI
SORU 1
Destan kahramanları:
- Olağanüstü güç ve özelliklere sahiptir
- Doğaüstü unsurlar taşır (abartılı fiziksel özellikler)
- Cesur, yiğit ve lider ruhludur
- Toplumun değerlerini temsil eder
- Küçük yaşta bile üstün nitelikler gösterir
SORU 2
Destanın dil ve anlatım özellikleri:
- Sade ve anlaşılır bir dil kullanılır
- Sözlü anlatım geleneğine uygundur
- Abartılı (mübalağalı) anlatım vardır
- Kahramanlık ve yiğitlik ön plandadır
- Şiirsel ve coşkulu bir anlatım görülür
SORU 3
Sözlü dönem Türk kültürü:
- Savaşçı ve kahraman bir toplum yapısı
- Liderlik ve kağanlık anlayışı
- Gök Tanrı inancı
- Toy (şölen) geleneği
Milli ve manevi değerler:
- Vatan sevgisi
- Cesaret
- Sadakat
- Bağımsızlık
- İnanç
SORU 4
(Altı çizili sözcüklere göre uyarlanır, genel cevap)
- Metne güç, abartı ve kahramanlık anlamı katar
- Duyguyu ve etkiyi artırır
- Anlatımı daha canlı ve etkileyici hâle getirir
SORU 5
Doğal destan:
- Halk arasında kendiliğinden oluşur
- Sözlü gelenekte ortaya çıkar
- Anonimdir
Yapma destan:
- Bir yazar tarafından oluşturulur
- Yazılıdır
- Belli bir sanatçıya aittir
Farkları:
- Oluşum şekli (doğal / bilinçli)
- Anonimlik durumu
- Yazılı / sözlü olması
SORU 6
Mesnevi:
- Nazım biçimidir
- Beyitlerle yazılır
- Her beyit kendi içinde kafiyelidir
- Uzun hikâyeler anlatılabilir
- Aşk, tasavvuf, ahlak gibi konular işlenir
SORU 7
| ÖLÇÜTLER | Destan | Mesnevi |
|---|---|---|
| Tür özellikleri | Sözlü, anonim, kahramanlık | Yazılı, bireysel, edebî |
| Şekil özellikleri | Nazım (şiir) | Beyit nazım biçimi |
| Ait oldukları dönemler | İslamiyet öncesi | İslamiyet sonrası |
| Üslup | Coşkulu, abartılı | Sanatlı, süslü |
| İşledikleri konular | Savaş, kahramanlık | Aşk, din, ahlak |
SORU 8
İslamiyet öncesi Türk destanları:
- Yaratılış Destanı
- Alp Er Tunga Destanı
- Oğuz Kağan Destanı
- Ergenekon Destanı
İslamiyet sonrası Türk destanları:
- Battal Gazi Destanı
- Danişment Gazi Destanı
- Saltuk Buğra Han Destanı
- Köroğlu Destanı
SORU 9
Mevlana Celaleddin Rumi:
- 13. yüzyılda yaşamış mutasavvıf ve şairdir
- En önemli eseri Mesnevi’dir
- Sevgi, hoşgörü ve insanlık temalarını işlemiştir
SORU 10
Tür: Fabl
Özellikleri:
- Kahramanlar genellikle hayvanlardır
- Ders verme amacı vardır (didaktik)
- Kısa ve öğretici metinlerdir
- İnsanlara ait özellikler hayvanlara verilir (kişileştirme)
- Sonunda öğüt bulunur
SORU 11
Fablı Mesneviden Ayıran En Önemli İki Özellik
- Kısa ve öğretici olması
- Kahramanlarının hayvanlar olması
Fabl ile Şiir Arasındaki Benzerliklerden İkisi
- Nazım şeklinde yazılabilmeleri
- Uyak ve ritim bulunması
Fabl ile Masal Arasındaki Benzerliklerden İkisi
- Olağanüstü unsurlar içermesi
- Eğitici ve öğretici olması
 |
| 10. Sınıf Edebiyat 2.Dönem 1.Yazılı Soruları Yeni Müfredat 2026-2027 Ortak Yazılı |