doğru konum =>> derskonum

Sinekli Bakkal Özeti,Olay Örgüsü,Teması,Kişiler Tahlili, İnceleme

..........sponsorlu bağlantılar......... .........sponsorlu bağlantılar.......

HALİDE EDİP ADIVAR SİNEKLİ BAKKAL TAHLİLİ

Sinekli Bakkal Özeti,Sinekli Bakkal Olay Örgüsü,Sinekli Bakkal Teması Kişiler Tahlili, Sinekli Bakkal İnceleme, SİNEKLİ BAKKAL TAHLİLİ, ROMAN TAHLİLLERİ, 

SİNEKLİ BAKKAL

ÖZET
Eser, II. Abdülhamit Dönemi İstanbul’unu anlatan bir töre
romanıdır.Yazarın en tanınmış romanlarından biridir. Halide
Edip’in yurt dışındayken yazdığı bu eser, ilk olarak
1935’te “The Clown en His Daughter" (Soytarı ve Kızı)
adıyla Londra’da basılmış, 1936’da “Sinekli Bakkal” adıyla
Türkçe olarak yayımlanmıştır. Roman, II. Abdülhamit Dönemi
Doğu-Batı çatışması üzerine kurulu olan olup kültürel
ve sosyal olayları ele alır.
Olaylar, İstanbul’un Aksaray semtinde, Sinekli Bakkal
Sokağı’nda geçer. Mahalle imamının kızı Emine, babasına
rağmen orta oyununda zenne (kadın) rolünde oynayan
Tevfik ile evlenir. Babası, bunun üzerine Emine’yi evlatlıktan
reddeder.

Genç karı-koca bir müddet geçim sıkıntısı çekerler. Sonunda
bir bakkal dükkanı açarlarsa da Tevfik burayı
işletemez. Emine’nin Tevfik’ten bir kızı olur, fakat kocası
mahallede zenne rolüne çıktığı için “Kız Tevfik” diye anılır
ve bu yüzden ayrılırlar. Emine babasının evine döner,
mahalle imamı olan babası onu affeder. Emine’nin kızı
Rabia güzel sesiyle Kur'an ve mevlit okur. Zaptiye Nazırı,
Selim Paşa, bu sesi beğenir ve ona İtalyan müzisyen
Peregrini’den ders aldırtır.

Tevfik ise orta oyununda iyice ustalaşarak İstanbul’un ünlü
bir sanatçısı olur. Bir oyunda karısının taklidini yaptığı için
İstanbul’dan sürgün edilir. Gelibolu’ya sürgüne giden Tevfik,
İstanbul’a dönünce kızı Rabia’yı yanına alır. Ancak
Genç Türkler adlı bir gruba katıldığı için bu sefer Şam’a
sürgüne gönderilir. Rabia’ya olan aşkından dolayı Müslüman
olan ve Osman adını alan piyano öğretmeni Peregrini
ve Rabia evlenirler.

1908’de Meşrutiyet ilan edilince Tevfik, sürgünden döner.
Rabia’nın bir çocuğu olur ve Sinekli Bakkal Sokağı’ndaki
mutlu günler tekrar başlar.

KONUSU
Softa bir anne ve soytarı bir babadan doğma bir kız olan Rabia annesi ile babası anlaşamayıp ayrılınca annesi ve imam olan dedesi tarafından bir hafız olarak yetiştirilmiştir.  Güzel sesi ile çok güzel Kuran ve ilahi okuyan Rabia, camilerde, köşklerde ve yalılarda sesi dinlenmek istenen ünlü bir hafız olur. Bu sayede konaklara ve yalılara girmeye paşaların ve şehzadelerin katlarında hafızlık yapmaya başlar. Hamisi haline gelen Selim Paşa’nın konağında tanıştığı Mevlevi dervişi Neyzen Vehbi Dede’den ve İtalyan asıllı müzisyen Pregnini’den de müzik dersleri almaya başlar.
Bu sıralarda Kız Tevfik denilen ve Zenne rollerini oynamaya yatkın babası ile de tanışır. Annesinden ayrılıp babası ile yaşamaya başlar. Fakat kadın kılığına girerek Jön Türklere gizli matbuatlar götürüp getiren babası Kız Tevfik yakalanır. Göz tekrar sürgün edilir. Bu arada Preginin Rabia’ya âşık olmuş Müslüman olarak Rabia’ ile evlenmeyi tasarlamaya başlamıştır.  Sonra da Müslüman olmuş, adını Osman olarak kabul etmiş ve Rabia ile evlenmiştir. Rabia ile Osman yeni bir hayata başlarken ülkede 1908 II. Meşrutiyet ilan edilmiş,  eski padişahın yandaşları yeni idarecilerin şak şakçısı kesilmiştir.

Mekan:
Mekân bütün olarak İstanbul’dur. Ama romanın esas mekânı İstanbul, Aksaray semtindeki Sinekli Bakkal Sokağı ve mahallesidir. “Halide Edip’in hayatını incelerken 1913 yılında Evkaf Kız Mektepleri umumi müfettişliği ile vazifeliyken her hafta fakir mahalleleri, bilhassa Sinekli Bakkal’ı ziyaret ettiği dikkatimizi çekmişti. Büyük bir ihtimalle bu gezileri esnasındaki izlenimleri 1935 yılında yazdığı bu romanında kullanılmış olmalıdır.”
“16 Aralık 1999 tarihli bir gazete haberinde belirtildiğine göre; Aksaray’dan Haseki Hastanesi’ne doğru dönünce ikiye ayrılan yolun solunda, sağdaki son sokak Sinekli Bahçe Sokağı imiş.”
 Sinekli Bakkal; bakkalı, kahvesi, ahşap evleri, yakın semtlerdeki konakları, çeşmesi, cumbaları, çiçekli pencereleri ile halka ait ve halk kültürünü temsil eden bir muhittir. Boğaziçi, Bebek, Beyoğlu,  Haliç ile buralardaki yalılar, konaklar ve köşkler yeni ve zengin İstanbul’u temsil eder. Bu muhitlerin sakinleri yüzlerini batıya dönmüş kimselerdir.
Rabia’ hafızlığı sayesinde toplumun tüm kültür katmanlarını görüp tanımak ve sentezlemek şansını elde eder.  Değişen mekânlar ve karakterler kanalı ile toplumun her kesimi tanıtılmış ve izlenmiş olur.

Zaman:
Roman II. Abdülhamit’in zamanında IIMeşrutiyet’e 1908 ‘e kadar uzanan bir. Süreci anlatmaktadır. Roman Sinekli Bakkal’ın tanıtımı Emine ile Tevfik’in evlenmeleri çocuklukları Rabia’nın doğumuyla devam ederek 1908 İhtilalından sonra sürgünlerin dönüşü ile sona erer.

ÇATIŞMALAR
Roman Tanzimatçılardan beri süregelen bildik bir konuyu işler “ Geleneklerimizi ve kimliğimizi yitirmeden batılı kültürün iyi yanlarını almalı kendimiz kaybetmeden batı kültürüne yatkın olabilmeliyiz “tezini işlemektedir. Doğu- batı, eski yeni çatışmalarını ele alan roman, mekân karakter ve düşünce olarak bu çatışmalar üzerinde kurulmuştur. Sinekli Bakkal semti geleneksel yaşantıyı sürdüren halka ait bir mekândır. Bu semtteki sıradan insanlar hayatı cennet veya cehennem algısı üzerinde yaşayan İmam ve Kızı Emine gibi insanlarla birlikte mekânı birlikte paylaşmaktadır. Tevfik gibi tamamen yozlaşmış hem doğulu hem de batılı kimliğin ikisine de kavuşamamış dejenere ve deforme tipler de Sinekli Bakkal adlı mekana sığmaya çabalamaktadır.
Mekânlardaki doğu-batı; eski-yeni çatışması kimliklerde de ortaya çıkmaktadır. Tevfik, ne doğulu ne batılı olabilen yozlaşmış ve deforme bir tiptir. Emine ve Babası İmam dünya hayatını cennete gitmek için yaşamaktadır. Rabia ise geldiği ortamdan Konaklara ve yalılara uzanarak, babası ve dedesinin aşırı uçlardaki kimliklerini de tanıma fırsatı bularak ideal bir hayat tarzı ve düşünce biçimleri evrimleştirmeyi başarmış olan modern bir Türk kızıdır. Ulaştığı bu nokta ile kendisi batıya özenmemiş batılı kendisine özenmiştir. Çünkü İtalyan P?r?grini ona hayran olarak Müslüman olup adını “ Osman” ‘a çevirmiştir.
Rabia’nın mekânlardaki güzellik anlayışı; genişlik, açıklık, sadelik ve bol ışıklıdır. Evini bu şekle sokar. Osman’ınki ise karışık ve zıt unsurların birleşmesiyle oluşur.  Romanın deforme tipi olan Rabia’nın babası Zenne Tevfik’in mekânı ise karman çorman, düzensiz, pis ve çirkindir.
 
 Sinekli Bakkal Romanının Kahramanları
  Rabia:  İlhâmi İmamın kızı Emine ve Kız Tevfik diye bilinen orta oyuncusunun kızıdır. Rabia, romanda İdeal Türk kadını olrak gösterilir.  Rabia’nın kişiliğinin oluşmasında dedesi etkili olmuş,  İmam dedesi torununu hafız  yetiştirip İslami bilgilerle donatmıştır.. Paşanın konağına gitmesi ile Rabia’nın kişiliği değişmeye başlar. Rabia konağın ortamını görünce geleneklerine bağlı, ancak batı eğilimli bir karakter olmaya başlar
  • Kız Tevfik: Daima şen şakrak, orta oyununda usta, yakışıklı ve çok düzensiz bir kimliktir.
  • Vehbi Dede: Konakta Rabia’ya ders veren bir Mevlevî dervişidir. Vehbi Dede, teselli ve  teskin edici mizacı ile Rabia’yı etkisi altına alan bir alimdir.
  • Peregrini (Osman):  Önceleri bir papaz olan  Peregrini daha sonra her hangi bir dine bağımlı olmaksızın yaşamaya başlayan bir müzik hocasıdır. Türkçe’yi çok iyi konuşan dinsiz olmasına rağmen Vehbi Dede gibi dinine bağlı insanlara saygı duyan biridir.  Rabia ile evlenmek için dinini değiştirerek Osman ismini almıştır.
  • Selim Paşa: Eski Dahiliye Nazır, padişaha son derece bağlı bir mizaç ortaya sürmüştür. Öyle ki kendi oğlunu bile gözünü kırpmadan ve elinde kesin delil olmadan sürebilmiştir. Ama diğer taraftan Rabia’ya karşı hep şefkatli olmuş ve iyi davranmıştır.
  • Emine: Rabia’nın annesidir. Önceleri Rabia’yı çok sevmiş ancak sürgünden dönen babasını kendisine tercih edince, elinden gelse Rabia’nın boğazına sarılmak istemiştir. Elini öpmek için gelen kızını kovmuştur.
  • İlhamî İmam: Rabia’nın büyük Babası, mahalleliye devamlı cehennemden bahseden bir imam.

PAYLAŞ BİZE DE KATKIN OLSUN :)

Facebook Twitter Google+
0 YORUM "Sinekli Bakkal Özeti,Olay Örgüsü,Teması,Kişiler Tahlili, İnceleme"

Back To Top -->